Doların yerini alacak para birimi hakkında çarpıcı yorumlarda bulunan ekonomist Bayram Başaran, Ebru Güngör ile gerçekleştirdiği analizde küresel ekonomide önemli bir dönüşüm sürecinin yaşandığını vurguladı. Başaran, “Haftaya savaş atmosferi içinde başladık. Hürmüz Boğazı’nın kapanma riski artmış durumda. Petrol arzı tarihin en büyük daralmasını yaşıyor; sadece son 50 gün içinde piyasadan 500 milyon varil petrol eksildi” şeklinde bilgi verdi. Petrol fiyatlarındaki yüzde 7-8’lik artışı da bu gelişmelere bağladı.
Petrodolar sisteminin çöküşünün sinyallerini veren Başaran, “Petrodolar sistemi artık işlevini yitirdi. Amerika, Körfez ülkelerine ‘Sizi koruruz, siz de petrolü dolarla satın’ diyerek büyük bir avantaj sağlamıştı. Ancak BRICS ülkeleri, özellikle Çin ve Rusya, bu yapıyı kırdı. Artık ticaretlerini yuan ile yapıyorlar ve altına dayalı bir sisteme geçiş yapıyorlar. 1971 öncesi Bretton Woods benzeri bir modele dönüşüm söz konusu” ifadelerini kullandı.
Doların küresel ticaretteki payındaki düşüşe de dikkat çeken Başaran, “Doların ticaretteki payı yüzde 82’lerden yüzde 44’lere geriledi. Rezervlerdeki oranı ise yüzde 37-38 seviyelerine düştü. Japonya, Hindistan, BAE ve Suudi Arabistan, yuan ile ticaret yapmaya başladı. Amerika, dolar ihraç etme konusunda zorluklar yaşıyor ve bütçe açıkları oldukça büyük boyutlara ulaştı” dedi.
Altın ve gümüş için uzun vadeli olumlu beklentisini dile getiren Başaran, kısa vadeli dalgalanmalara rağmen değerli metallerin fiyatlarının yükseleceğini öngördü. Çin’in gümüş ithalatındaki rekor artış ve BRICS ülkelerinin altın destekli para arayışlarının bu yükselişin temel nedenleri arasında olduğunu belirtti. Türkiye’deki duruma da değinen Başaran, Merkez Bankası’nın faiz kararını, enflasyon ve kur baskılarını yakından takip etmenin önemine dikkat çekerek yatırımcıları fiziksel varlıklara ve risk yönetimine özen göstermeye davet etti.
Not: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımamaktadır.
